LEADER Ρεθύμνου 2026–2027: Επιχορήγηση έως 80% για επενδύσεις έως 400.000€

⬢ Δικαιούχοι της Δράσης

Η πρόσκληση απευθύνεται σε φυσικά πρόσωπα, υφιστάμενα ή υπό ίδρυση νομικά πρόσωπα, καθώς και σε επιλεγμένους ιδιωτικούς, συλλογικούς ή τοπικούς φορείς με σχετικό καταστατικό σκοπό.

1. Υφιστάμενες επιχειρήσεις

Επιχειρήσεις που σχεδιάζουν επέκταση, εκσυγχρονισμό ή μετεγκατάσταση με ταυτόχρονο εκσυγχρονισμό επιλέξιμης δραστηριότητας.

2. Νέες ή υπό ίδρυση επιχειρήσεις

Φυσικά πρόσωπα και υπό ίδρυση νομικά πρόσωπα μπορούν, υπό όρους, να προτείνουν νέα επιχειρηματική δραστηριότητα. Για υπό ίδρυση νομικό πρόσωπο απαιτείται σχέδιο καταστατικού και στοιχείο ΑΦΜ συμμετέχοντος, με τις σχετικές συγκαταθέσεις.

3. Ειδικοί όροι δικαιούχων

Τα επιχειρηματικά σχήματα που υπάγονται σε καθεστώς κρατικών ενισχύσεων πρέπει να είναι πολύ μικρές ή μικρές επιχειρήσεις. Προβλέπονται συγκεκριμένοι αποκλεισμοί, όπως περιπτώσεις πτώχευσης ή εκκαθάρισης και άλλες ασυμβίβαστες καταστάσεις.

⬢ Περιοχές Εφαρμογής

Η πρόσκληση καλύπτει ορεινές και άλλες επιλέξιμες δημοτικές κοινότητες των πέντε Δήμων: Αγίου Βασιλείου, Αμαρίου, Ανωγείων, Μυλοποτάμου και Ρεθύμνου. Ενδεικτικά συναντώνται περιοχές όπως το Σπήλι, η Αγία Γαλήνη, το Αμάρι, τα Ανώγεια, ο Άξος, οι Μαργαρίτες και επιλέξιμες κοινότητες γύρω από το Ρέθυμνο.

Ειδικά για τη Δημοτική Κοινότητα Ρεθύμνης, η πρόσκληση κατονομάζει τους οικισμούς Αγία Ειρήνη, Ανώγεια, Γάλλος, Γιαννούδι, Μεγάλο Μετόχι, Μικρό Μετόχι, Ξηρό Χωριό και Τρία Μοναστήρια. Η επιλεξιμότητα του ακριβούς ακινήτου πρέπει να ελεγχθεί στον Πίνακα 1 (σελ. 6–12).

Προσοχή: Ο χαρακτηρισμός μιας κοινότητας ως ορεινής ή μη ορεινής επηρεάζει επιπλέον τη δυνατότητα ίδρυσης νέου τουριστικού καταλύματος.

⬢ Επιλέξιμες Κατηγορίες Επενδύσεων

Η πρόσκληση περιλαμβάνει έξι υπο-παρεμβάσεις ιδιωτικού χαρακτήρα:

1. Μεταποίηση γεωργικών προϊόντων (1.1)

Ίδρυση και εκσυγχρονισμός μονάδων παραγωγής γεωργικών προϊόντων από γεωργικές πρώτες ύλες. Ενδεικτικά: τυροκομεία, μονάδες συσκευασίας ελιάς και αρωματικών φυτών, τυποποίηση μελιού, ελαιολάδου και κρασιού, οινοποιεία.

Ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός: 400.000€ — Επιχορήγηση: 65%.

2. Μεταποίηση σε μη γεωργικά προϊόντα (1.2)

Μικρές μεταποιητικές μονάδες που αξιοποιούν γεωργικές πρώτες ύλες για την παραγωγή μη γεωργικών προϊόντων, με έμφαση στην τοπική ταυτότητα, στην ποιότητα και στη σύνδεση με τον τουρισμό.

Ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός: 300.000€ — Επιχορήγηση: 65%.

3. Βιοτεχνία και χειροτεχνία (1.4)

Επιλέξιμες μικρές βιοτεχνίες, παραγωγή ειδών μετά την πρώτη μεταποίηση, κεραμική, υφαντική, ξυλογλυπτική, επεξεργασία ξύλου, πέτρας και άλλες μορφές τοπικής χειροτεχνίας.

Ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός: 300.000€ — Επιχορήγηση: 65%.

4. Τουριστικές επιχειρήσεις (1.5)

Τουριστικά καταλύματα, μικρής κλίμακας εστίαση και αναψυχή, τουρισμός υπαίθρου, γαστρονομικός ή φυσιολατρικός τουρισμός, επισκέψιμα αγροκτήματα και συναφείς υπηρεσίες. Για ίδρυση νέου καταλύματος ισχύουν ιδιαίτερα αυστηροί όροι.

Ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός: 300.000€ — Επιχορήγηση: 65%.

5. Επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών (1.6)

Επιλέξιμες τοπικές υπηρεσίες, όπως δομές φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων, χώροι δημιουργικής απασχόλησης, πολυδραστηριοτήτων, υγείας και εκπαίδευσης, όπου τεκμηριώνονται τοπικές ανάγκες.

Ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός: 300.000€ — Επιχορήγηση: 65%.

6. Εξοικονόμηση ενέργειας, νερού και κυκλική οικονομία (1.7)

Ενεργειακή αναβάθμιση επιχειρήσεων, συστήματα εξοικονόμησης ή επαναχρησιμοποίησης νερού, ενίσχυση βιοοικονομίας και εφαρμογές κυκλικής οικονομίας, με προτεραιότητα σε μεταποιητικές και τουριστικές επιχειρήσεις.

Ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός: 300.000€ — Επιχορήγηση: 80%.

Άυλες πράξεις: Για τις υπο-παρεμβάσεις της πρόσκλησης ο ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός είναι 20.000€ όταν η πράξη έχει αποκλειστικά άυλο χαρακτήρα.

⬢ Ιδιαίτερες Προϋποθέσεις για Τουριστικά Καταλύματα

Η πρόσκληση περιλαμβάνει ειδικούς περιορισμούς που πρέπει να εξεταστούν πριν από την εκπόνηση επενδυτικού σχεδίου:

• Νέα καταλύματα: Η ίδρυση υποδομών διανυκτέρευσης επιτρέπεται μόνο στις ορεινές περιοχές όπως ορίζονται στον Πίνακα 1. Ο συγκεκριμένος χωρικός περιορισμός δεν ισχύει για υποδομές τύπου camping.

• Οικοδομική άδεια: Η ύπαρξη οικοδομικής άδειας αποτελεί κριτήριο επιλεξιμότητας για ίδρυση υποδομών διανυκτέρευσης.

• Κατηγορία νέων καταλυμάτων: Για ίδρυση ξενοδοχείων απαιτείται κατηγορία 3, 4 ή 5 αστέρων, ενώ για επιπλωμένα δωμάτια/διαμερίσματα 3, 4 ή 5 κλειδιών.

• Επέκταση / εκσυγχρονισμός: Υφιστάμενα καταλύματα άλλης κατηγορίας μπορούν να εξεταστούν εφόσον η επένδυση οδηγεί σε αναβάθμιση στις παραπάνω κατηγορίες, σύμφωνα με την πρόσκληση.

Στην αξιολόγηση προτεραιότητα δίνεται, μεταξύ άλλων, σε ποιοτικές και προσβάσιμες υποδομές ορεινών οικισμών, με χαμηλό περιβαλλοντικό αποτύπωμα.

⬢ Σημαντικοί Όροι του Οδηγού – Τι Πρέπει να Ελεγχθεί

Πριν από την κατάρτιση φακέλου απαιτείται έλεγχος όχι μόνο του ΚΑΔ αλλά και της τεχνικής και διοικητικής ετοιμότητας της πρότασης. Στην πρόσκληση προβλέπονται, μεταξύ άλλων, οι εξής ουσιαστικοί όροι:

• Οικοδομική άδεια νέου καταλύματος: για ίδρυση υποδομών διανυκτέρευσης η οικοδομική άδεια είναι κριτήριο επιλεξιμότητας και όχι απλώς ένα δικαιολογητικό που μπορεί να εξεταστεί αργότερα.

• Περιοχή νέων καταλυμάτων: νέες υποδομές διανυκτέρευσης επιτρέπονται στις χαρακτηρισμένες ορεινές περιοχές του Τοπικού Προγράμματος. Η ειδική εξαίρεση για camping αφορά τον συγκεκριμένο χωρικό περιορισμό.

• Αναβάθμιση κατηγορίας: ο εκσυγχρονισμός / η επέκταση υφιστάμενου ξενοδοχείου ή επιπλωμένων δωματίων/διαμερισμάτων πρέπει να οδηγεί στις προβλεπόμενες κατηγορίες 3–5 αστέρων ή 3–5 κλειδιών, αντίστοιχα.

• Επένδυση που έχει ήδη υλοποιηθεί: απορρίπτεται πράξη που είχε ολοκληρωθεί πριν από την υποβολή. Η πρόσκληση αποκλείει επίσης σχέδια με εναπομένον φυσικό και οικονομικό αντικείμενο μικρότερο από 10% του αιτούμενου προϋπολογισμού.

• Νέα επιχείρηση που ήδη λειτουργεί: για πράξεις ίδρυσης δεν είναι επιλέξιμη επένδυση αν έχει ήδη εκδοθεί άδεια λειτουργίας ή άλλο στοιχείο που αποδεικνύει ότι λειτουργεί.

• Προσοχή στην επιλογή υπο-παρέμβασης: αίτηση σε λανθασμένη υπο-παρέμβαση απορρίπτεται, επειδή η επιλογή δεν αλλάζει μετά την υποβολή.

• Περιορισμός αιτήσεων: επιτρέπεται, κατά κανόνα, μία αίτηση ανά ΑΦΜ και ανά υπο-παρέμβαση στο ίδιο Τοπικό Πρόγραμμα. Δεν επιτρέπεται αίτηση με το ίδιο ΑΦΜ για την ίδια υπο-παρέμβαση σε διαφορετικά Τοπικά Προγράμματα στον ίδιο κύκλο.

• Αποκλειόμενοι ΚΑΔ: σε υπο-παρεμβάσεις που εφαρμόζεται ο Κανονισμός de minimis, δεν ενισχύονται δραστηριότητες των τομέων ΚΑΔ 01 και 03. Απαιτείται έλεγχος του συγκεκριμένου ΚΑΔ και του καθεστώτος ενίσχυσης.

• Ιδιωτική συμμετοχή και προσφορές: η συμμετοχή καλύπτεται με ίδια κεφάλαια ή/και δανεισμό και τεκμηριώνεται όπως ορίζει ο οδηγός. Οι προσφορές πρέπει να είναι πλήρεις, συγκρίσιμες και από ανεξάρτητους προμηθευτές.

• Μελέτη βιωσιμότητας: περιλαμβάνεται στον υποβαλλόμενο φάκελο μαζί με Αναλυτική Περιγραφή Πρότασης, δηλώσεις και λοιπά δικαιολογητικά.

• Λοιποί έλεγχοι: δεν επιτρέπεται διπλή χρηματοδότηση για το ίδιο αντικείμενο. Εξετάζονται η περιβαλλοντική συμμόρφωση, η προσβασιμότητα και η τήρηση των κρατικών ενισχύσεων, όπου εφαρμόζονται.

⬢ Επιλέξιμες Δαπάνες

Για τις έξι υπο-παρεμβάσεις η πρόσκληση προβλέπει, ανάλογα με την πράξη και τα ειδικά όρια:

• Παραγωγικό και μηχανολογικό εξοπλισμό και λοιπό εξοπλισμό επιχειρήσεων.

• Κτίρια, εγκαταστάσεις και διαμόρφωση περιβάλλοντος χώρου.

• Αγορά οικοδομημένης ή μη οικοδομημένης γης, όπου και όπως επιτρέπεται.

• Μελέτες και έρευνες αγοράς που συνδέονται με την επένδυση.

• Τεχνική υποστήριξη για την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου.

Το εύλογο κόστος, οι προσφορές, οι κτιριακές εργασίες και ο χρόνος πραγματοποίησης των δαπανών ελέγχονται με βάση την πρόσκληση και τα συνοδευτικά έγγραφα. Ως περίοδος επιλεξιμότητας αναφέρεται η 01/01/2023–31/12/2029, αλλά πράξεις που έχουν ολοκληρωθεί πριν από την αίτηση στήριξης δεν είναι επιλέξιμες.

⬢ Ποσοστό Δημόσιας Χρηματοδότησης

65% για τις υπο-παρεμβάσεις μεταποίησης (1.1 και 1.2), βιοτεχνίας/χειροτεχνίας (1.4), τουρισμού (1.5) και παροχής υπηρεσιών (1.6). 80% για την ειδική υπο-παρέμβαση εξοικονόμησης ενέργειας και νερού, βιοοικονομίας και κυκλικής οικονομίας (1.7).

Για παράδειγμα, μια επιλέξιμη επένδυση 300.000€ με ενίσχυση 65% αντιστοιχεί σε δημόσια επιχορήγηση 195.000€ και ιδιωτική συμμετοχή 105.000€. Στην πράσινη υπο-παρέμβαση, επένδυση ίδιου ύψους με ενίσχυση 80% αντιστοιχεί σε επιχορήγηση 240.000€ και ιδιωτική συμμετοχή 60.000€.

Στις υπο-παρεμβάσεις που διέπονται από τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/2831 ισχύει το όριο 300.000€ ενισχύσεων de minimis ανά ενιαία επιχείρηση σε κυλιόμενη τριετία.

⬢ Αξιολόγηση και Προετοιμασία Φακέλου

Η επιλογή των επενδυτικών σχεδίων γίνεται με συγκριτική αξιολόγηση και βαθμολόγηση ανά υπο-παρέμβαση. Επομένως η ορθότητα του ΚΑΔ, η επιλέξιμη τοποθεσία, η τεχνική ωριμότητα, η πληρότητα των δικαιολογητικών και η τεκμηρίωση της βιωσιμότητας επηρεάζουν την προετοιμασία της πρότασης.

• Ελέγχεται ο ακριβής οικισμός και ο χαρακτηρισμός της περιοχής.

• Απαιτείται επιλογή της σωστής υπο-παρέμβασης στο ΟΠΣΚΕ, καθώς η λανθασμένη επιλογή δεν μπορεί να αλλάξει μετά την υποβολή.

• Κατατίθενται η Αναλυτική Περιγραφή Πρότασης, δικαιολογητικά και μελέτη βιωσιμότητας.

• Για τις πράξεις κρατικών ενισχύσεων ελέγχονται οι κανόνες ΜΜΕ και σώρευσης ενισχύσεων.

Η ενδεικτική διαθέσιμη δημόσια δαπάνη των 1.701.000€ κατανέμεται ανά υπο-παρέμβαση και μπορεί να επικαιροποιηθεί από την ΟΤΔ, σύμφωνα με τους όρους της πρόσκλησης.

⬢ Υποβολή Αιτήσεων και Προθεσμία

Οι αιτήσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω του ΟΠΣΚΕ. Δεν γίνεται δεκτή υποβολή σε φυσικό φάκελο.

• Έναρξη: 29 Οκτωβρίου 2026, ώρα 13:00.

• Λήξη: 28 Ιανουαρίου 2027, ώρα 15:00.

• Συνοδευτικά: Αναλυτική Περιγραφή Πρότασης – Υπεύθυνη Δήλωση, απαιτούμενα δικαιολογητικά και μελέτη βιωσιμότητας. Τα ηλεκτρονικά αρχεία γίνονται δεκτά στις προβλεπόμενες μορφές (.pdf, .jpg, .png, ενώ η μελέτη βιωσιμότητας μπορεί και σε .xls), σύμφωνα με τις τεχνικές προδιαγραφές ΟΠΣΚΕ.

Η Ομάδα Τοπικής Δράσης δύναται να τροποποιήσει τις ημερομηνίες και τη διαθέσιμη δαπάνη. Ο ενδιαφερόμενος οφείλει να παρακολουθεί τις επίσημες ενημερώσεις.

Συχνές ερωτήσεις